Zijn atelier in Rotterdam-Schiebroek is netjes. Tapijt op de grond, ladenkasten met daarin keurig gerangschikt zijn materialen, tekeningen en inspiratiemateriaal. Aan de wand hangt hier en daar een tekening, er staat een bank en een salontafel. Misschien niet wat men zou verwachten van het atelier van een kunstenaar; schoon en geordend.
Justin (1981) studeerde in 2004 af aan de Willem de Kooning Academie Rotterdam als Autonoom Beeldend Kunstenaar met een serie schilderijen en pen-tekeningen. In datzelfde jaar won hij met een ets van een baby de Allianz Grafiekprijs. Allianz nam, met de keuze voor het werk van Justin, een gedurfde stap aangezien zijn werk niet bepaald luchtig is zoals het meeste werk in de Allianz grafiekcollectie. In die tijd tekende Justin voornamenlijk afbeeldingen van gehandicapte, zieke kinderen en mensen. Baby’s met huidaandoeningen, kinderen met een gezwel of vergroeide benen, veelal uitgevoerd in pen-lijnen als in de hoogtelijnen van een landkaart.
Zijn fascinatie met de imperfectie van de mens ontstond in zijn tienerjaren. Justins moeder was werkzaam als lerares op een school voor meervoudig gehandicapte kinderen. Als jong kind kwam hij vaak op bezoek maar er viel hem niets op aan de kinderen, voor hem waren zij gewoon kinderen. Echter, in zijn tienerjaren toen hij de zorginstelling opnieuw bezocht viel hem pas op hoezeer deze kinderen afwijken van wat ‘normaal’ geacht wordt in onze maatschappij.
Nu, een paar jaar na het afstuderen, is Justin’s werk verder gegroeid en zijn meerdere lagen toegevoegd aan zijn tekeningen.
In zijn laatste serie toont hij een reeks ontzielde lichamen, ‘Dead Iraqi’ genaamd of ‘And they’ll show us proud parents’. Hij zoekt foto’s op internet van dode mensen, doodgeschoten of gewond geraakt tijdens een explosie. Het zijn zeer schokkende foto’s waarbij zichtbaar is wat wij nooit zullen zien op het nieuws of in documentaires; een dode man op de grond, zijn ingewanden kapotgeschoten liggen op straat. Een doodgeschoten aziatische vrouw, met haar gezicht naar de straat ligt ze in haar eigen bloed. Ze is van héél dichtbij gefotografeerd, op de achtergrond staan mensen te kijken.
Justin legt in zijn werk niet de nadruk op het feit dat hij het schokkend vind dat er mensen op verschrikkelijke wijze sterven in deze wereld. Hij vind dat wel degelijk en juist daarom kiest hij ervoor om dit te tonen, maar op het moment dat hij met een bepaald beeld aan het werk gaat koppeld hij de betekenis los van het beeld en gaat met de estethiek ervan aan het werk.
Hij kijkt naar kleur en vorm: “het bloed heeft verschillende tinten rood” , “de darmen lijken op witte draden, elegant gedrapeerd”. De foto wordt omgezet in kleuren en lijnen en daar waar in het oorspronkelijke beeld ingewanden te zien waren ontstaat in de tekening een scala van kleuren en vormen of een aanéénschakeling van beelden en teksten.
De teksten en beelden zeggen niet per sé iets over de toestand van de persoon en dienen al helemaal geen politiek doel. Het zijn slechts woorden en beelden die tijdens het werken in zijn hoofd opkomen, als in een flow op het papier terecht komen en soms iets zeggen over de schakeling die de kunstenaar in zijn hoofd maakt tussen bijvoorbeeld de overledene en de achterblijvers; ‘Mother, I can never come home again’, bloed veranderd in bloemen, vogels en een schreeuwende panda-beer. In sommige gevallen bieden deze teksten en beelden troost, of die troost voor de overledende, voor de kijker of voor de kunstenaar zelf bedoeld is is onduidelijk.
Het lichaam wordt uit zijn context gehaald en in het niets op een wit vel geplaatst.Gaat het hier nog om een mens?
Gaat het nog om een situatie, een plek of een aanleiding?
Waarom zijn deze mensen dood?
Is dat ook de vraag die de kunstenaar zich stelt?
Het vrije gebruik van kleur, de elegante lijnen, vorm, tekst en beeld komen op aandachtige wijze bij elkaar. Met dezelfde aandacht kiest Justin zijn beelden uit het grote, gruwelijke aanbod. Het is duidelijk dat hij geen sensatiezoeker of ramptoerist is, hij toont het drama in de wereld en droomt van tijden, van werelden en van levens waarin alles goed is.
Website: Justin Wijers
Hoi Ilana,
Bedankt voor de kennismakking met deze aangrijpende kunstenaar. Zijn werk lijkt op de kronieken van de geweldadige wereld van nu, waarvan de foto’s zou ik liever niet willen zien…
Zij vertalling is dan wat mijn betreft een ‘verzachting’ van de werkelijkheid, de kleuren, vlakken en lijnen geven mij als toeschouwer de ruimte om zelf te fantaseren en afstand te nemen. De tekeningen techniek en het geheel zijn heel aantrekkelijk als je het los van dit zwaar onderwerp ziet.
Groet,
Alina
Hi Ilana,
Ik heb je review over het werk van Justin vandaag opnieuw gelezen. Als het er al niet was, na de beelden van 30 april, krijgt zijn werk een bizar verband met de actualiteit. Met de beelden van die gebeurtenis die nu de hele wereld overgaan en bij elke Nederlander nog op het netvlies gebrand staan: Levenloze mensen in verwrongen houding tegen het asfalt gekwakt…
Ik zie wat Justin in zijn werk probeert te doen, maar de gruwelijkheid van de gewelddadige verstoring van leven, is niet te esthetiseren. Ook in verfijning en bewerking van dergelijke beelden, blijft het verontrustende overeind. Dergelijke beelden dwingen aandacht af.
In Europa hebben we een lange traditie opgebouwd met de uitbeelding van lijden, gruwel en geweld. Niet alleen in de huidige praktijk van (actie)film, fotojournalistiek of computergames. Nee, zelfs in de uitbeelding van het lijden van Christus is er honderden jaren gezocht naar het effectief verbeelden van deze martel dood. Ik kan me niet voorstellen, dat er een onderwerp is, dat meer onderworpen is aan het streven dit gruwelijk voorval op een acceptabele manier uit te beelden, dan deze kruisiging. Zelf als je met overtuiging zou kunnen geloven in het verhaal dat deze gewelddadige dood ons verlossing zou hebben gebracht, zie je hoe kunstenaars hebben geworsteld om deze conflicterende aspecten in de uitbeelding van de kruisiging van Jezus Christus samen te brengen en te zoeken naar een esthetisch acceptabele oplossing. Maar zowel het werk van Matthias Grünewald als in de recente kruisweg van Jeroen De Leijer en Nick Swarth, het gruwel ervan blijft ongemakkelijk aanwezig.
De beelden van Justin Weijers roepen een zelfde tegenstrijdigheid op. De gefragmenteerde uitbeelding, verwrongen houdingen, toegevoegde teksten. Dit tot een visueel aantrekkelijke geheel maken zal een uitdaging vormen, maar het gruwel blijft: “Hier heeft geweld ontegenzeglijk toegeslagen.” Er is geen bevredigende verklaring. Er is geen verklaringsmodel dat ons een afdoende antwoord kan geven. Dat heldendom of martelaarschap met geweld te verkrijgen is, is een gevaarlijke illusie, die echter maar al te vaak volkomen misplaats wordt gebruikt met alle vreselijke gevolgen vandien. Dat een kunstenaar dit ongemak in zijn werk aan de kaak stelt, ons door zijn werk daarvan wil doordringen, verdient louter lof maar creëert geen geruststellende beelden die de beschouwer kunnen behagen, het ongemak blijft zeuren als een steentje in je schoen.
Meer reviews van actuele kunst en of lopende exposities, kijk dan ook eens op http://www.kunstberichten.blogspot.com
Gust